16-17 Eylül’de Verilen Talimatların Akıbeti
16 ve 17 Eylül’de TEFAS’a iletilen alım ve iade talimatları ne olacak? Fiyat ve valör kurallarını, SPK’nın 17.09.2026 ve 28.09.2026 tarihli açıklamalarını ve sürecin açık kalan hukuki sorularını ele alıyoruz.
Fonların 17.09.2026 tarihinde işleme kapatılması, o günlerde fon satın almak veya paylarını fona iade etmek için talimat veren yatırımcıları doğrudan etkilemiştir. Aynı fona aynı günlerde talimat vermiş iki yatırımcının, talimatın verildiği saate ve fonun türüne göre farklı hukuki konumda olması mümkündür.
Serimizin bu gönderisinde, talimatların akıbetini belirleyen fiyatlama kurallarını, SPK’nın 17.09.2026 ve 28.09.2026 tarihli açıklamalarını ve açık kalan hukuki soruları ele alıyoruz.
Talimatın Akıbetini Belirleyen Kurallar: Fiyat ve Valör
Katılma paylarında talimat, verildiği anda değil, ilgili fiyat hesaplamasında gerçekleşir. Para piyasası fonları ile kısa vadeli borçlanma araçları fonları dışındaki fonlarda alım satım emirleri, emrin verilmesini takip eden ilk hesaplamada bulunacak pay fiyatı üzerinden yerine getirilir (III-52.1 sayılı Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği m.14/5). Para piyasası ve kısa vadeli borçlanma araçları fonlarında ise emirler en son ilan edilen birim pay fiyatı üzerinden gerçekleştirilir.
TEFAS uygulamasında ihbarlı fonlar için gün içinde belirli bir saate (13.30) kadar verilen talimatlar bir fiyat valörüne, bu saatten sonra verilen talimatlar ise bir sonraki fiyat valörüne tabi olur. Para piyasası fonlarında ise izahnamede belirtilen gün sonu valör atlama saati belirleyicidir. Bu nedenle 16.09.2026 saat 13.30’dan sonra verilen talimatlar ile 17.09.2026 saat 13.30’dan önce verilen talimatlar, aynı fiyat valörüne tabi olmaktadır (SPK Basın Duyurusu, 28.09.2026).
SPK’nın 17.09.2026 Tarihli Tasfiye Usul ve Esasları
SPK Bülteni 2026/61’de talimatlara ilişkin üç temel kural yer almaktadır:
- Tasfiye kapsamındaki talimatlar (A/6, birinci cümle): İhbarlı fonlar için 17.09.2026 tarihinde saat 13.30’dan sonra iletilen katılma payı iade talimatları ile para piyasası fonları için izahnamede yer verilen gün sonu valör atlama saatinden sonra iletilen iade talimatları tasfiye esasları kapsamındadır.
- Gerçekleşmeyen iade talimatlarının fon borcuna dönüşmesi (A/6, ikinci cümle): TEFAS Platformu üzerinden satım emri verilen ve gerçekleştirilmeyen iade talimatları karşılığında oluşan tutar fon hesabına borç olarak tahakkuk ettirilir ve varlık satışlarından elde edilen nakitle öncelikli olarak ödenir.
- TEFAS dışı kanallar (B): TEFAS’ta alım satıma kapatılan fonlar için 17.09.2026 tarihinden itibaren kurucu ve diğer dağıtım kuruluşları aracılığıyla da katılma payı alım ve iade talimatı gerçekleştirilemez; bu tarihten önce verilmiş olup takası gerçekleşmemiş varlık ve işlem talimatları ise olağan süreç içinde tamamlanır.
SPK’nın 28.09.2026 Tarihli Açıklaması
Uygulamada ortaya çıkan tereddütler üzerine SPK, 28.09.2026 tarihli basın duyurusuyla şu hususları açıklığa kavuşturmuştur:
- Tasfiye konusu fonlara ilişkin olarak yalnızca 16.09.2026 tarihi ve öncesinde TEFAS’a iletilen alım ve satım talimatları işlem valörlerinde platformun olağan işleyişine dahil edilmiştir.
- 16.09.2026 saat 13.30 sonrası ile 17.09.2026 saat 13.30 öncesi talimatlar aynı fiyat valörüne tabi olmakla birlikte, fonlar 17.09.2026 tarihinde TEFAS’ta işleme kapatıldığından bu tarihte verilen tüm talimatlar TEFAS tarafından iptal edilmiştir.
- 17.09.2026 tarihinde TEFAS’a iletilen ve iptal edilen talimatların sahiplerine tasfiye bakiyesinden, fondaki katılma payı sahipliği oranında ödeme yapılacaktır.
- 16.09.2026 tarihi ve öncesinde TEFAS’a iletilmekle birlikte ilgili fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleştirilemeyen talimatlar da A/6 hükmünün uygulanması bakımından tasfiye kapsamındadır.
Talimatların Akıbeti: Özet Tablo
| Talimatın Durumu | SPK Açıklamalarına Göre Akıbeti |
|---|---|
| 16.09.2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilen ve gerçekleşen talimatlar | Platformun olağan işleyişine dahil edilmiş; işlem valörlerinde tamamlanmıştır. |
| 16.09.2026 ve öncesinde iletilen, ancak fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşemeyen talimatlar | Tasfiye esasları kapsamındadır. TEFAS’ta verilmiş ve gerçekleştirilmemiş iade talimatları bakımından fon borcu ve öncelikli ödeme kuralı (A/6) gündeme gelmektedir. |
| 17.09.2026 tarihinde iletilen talimatlar (saat ayrımı olmaksızın) | TEFAS tarafından iptal edilmiştir; sahiplerine tasfiye bakiyesinden katılma payı sahipliği oranında ödeme yapılacaktır. |
| 17.09.2026 ve sonrasında TEFAS dışı kanallardan verilen talimatlar | Gerçekleştirilemez; bu tarihten önce verilmiş ve takası gerçekleşmemiş talimatlar olağan süreç içinde tamamlanır. |
Tablo, SPK’nın 17.09.2026 ve 28.09.2026 tarihli açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır. Tek tek talimatların hangi gruba girdiği, talimatın iletildiği tarih ve saate, fonun türüne ve talimatın TEFAS’a fiilen iletilip iletilmediğine göre belirlenecektir.
Açık Kalan Hukuki Sorular
- Fon borcunun hesaplanma esası: A/6 kapsamında fon borcuna dönüşen iade talimatları için “oluşan tutar”ın talimat anındaki pay fiyatı üzerinden mi, yoksa tasfiye sonucunda oluşacak değer üzerinden mi hesaplanacağı düzenlemede açıkça belirtilmemiştir. Bu tercih, öncelikli ödeme alan yatırımcılar ile tasfiye bakiyesinden pay oranında ödeme alacak yatırımcılar arasındaki dağılımı doğrudan etkileyecektir.
- Pay sahipleri arasındaki eşitlik: Öncelikli ödeme kuralı, aynı fonun pay sahipleri arasında fiilî bir ödeme sıralaması oluşturmaktadır. Tasfiye bakiyesinin pay sahiplerine payları oranında dağıtılması ilkesi (6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (“SPKn”) m.53/3; III-52.1 sayılı Tebliğ m.28/2) ile bu sıralamanın ilişkisi, önümüzdeki dönemin tartışma başlıkları arasındadır. SPK Bülteni 2026/67 (30.09.2026) ile ilan edilen 64/1775 sayılı kararla öngörülen ara ödemenin, pay oranı yerine MKK’ca hesaplanacak net yatırım tutarı esas alınarak ve yatırımcı başına en fazla 1 milyon TL ile sınırlı yapılacak olması da bu tartışmanın yeni bir boyutunu oluşturmaktadır. Aynı karara göre ara ödeme karşılığında katılma payı iadesi yapılmayacak, iade işlemleri nihai tasfiye ödemeleri sırasında gerçekleştirilecektir.
- TEFAS’a iletilmeyen talimatlar: Yatırımcının dağıtım kuruluşuna verdiği ancak TEFAS’a iletilmeyen, reddedilen veya iptal edilen talimatlarda dağıtım kuruluşunun sorumluluğu ayrıca değerlendirilmelidir. Bu konu, dağıtım kuruluşlarının yükümlülüklerinin ele alınacağı Gönderi 14’te incelenecektir.
Konuya ilişkin daha önce hazırladığımız özeti okuyabilirsiniz:
SPK’nın Tasfiyeye Konu Fonlara İlişkin Kararları: Süreç Özeti ve Uygulamanın Son Hali
Yatırımcılar Ne Yapmalı?
- Talimat kayıtlarını kontrol edin: Talimatın verildiği tarih ve saat, işlem numarası ve TEFAS’a iletilip iletilmediği bilgisi, fonun alındığı banka veya aracı kurumdan yazılı olarak teyit edilmelidir.
- MKK kayıtlarını inceleyin: e-Yatırımcı ekranında payların alt hesap bilgileri kontrol edilmelidir. Kamuoyunda yapılan açıklamalara göre “PBLK” ibaresi, payların TEFAS işlem blokaj alt hesabında bulunduğunu, yani ilgili paylar için TEFAS’a iletilmiş bir talimat bulunduğunu gösterebilir.
- Belgeleri saklayın: Talimat ekran görüntüleri, dekontlar, SMS ve e-posta bildirimleri ile hesap ekstreleri, ödeme sırasının belirlenmesi ve olası uyuşmazlıklar bakımından önemli delillerdir.
Sıkça Sorulan Sorular
17 Eylül’de verdiğim satış talimatı ne olacak?
SPK’nın 28.09.2026 tarihli açıklamasına göre 17.09.2026 tarihinde TEFAS’a iletilen tüm talimatlar iptal edilmiştir; bu talimatların sahiplerine tasfiye bakiyesinden, fondaki katılma payı sahipliği oranında ödeme yapılacaktır.
16 Eylül’de verdiğim talimat gerçekleşmedi, önceliğim var mı?
16.09.2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilip fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşemeyen talimatlar tasfiye esasları kapsamındadır. TEFAS üzerinden verilmiş ve gerçekleştirilmemiş iade talimatları karşılığındaki tutar fon borcu olarak kaydedilir ve öncelikli ödenir (SPK Bülteni 2026/61, A/6). Talimatın durumu dağıtım kuruluşundan teyit edilmelidir.
Talimatımın TEFAS’a iletilip iletilmediğini nasıl öğrenebilirim?
Fonun alındığı banka veya aracı kurumdan yazılı teyit alınabilir; ayrıca MKK e-Yatırımcı ekranındaki alt hesap bilgileri kontrol edilebilir.
Hukuki Dayanaklar ve Kaynaklar
- 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu m.53
- III-52.1 sayılı Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği m.14, m.28
- SPK Bülteni 2026/60 ve 2026/61 (17.09.2026), A/6, B
- SPK Bülteni 2026/67 (30.09.2026) – 64/1775 sayılı Kurul kararı
- SPK Basın Duyurusu, 28.09.2026 – Tasfiye Süresine İlişkin Basın Duyurusu
- Metin Çiçek Avukatlık Ortaklığı Duyuruları, 18.09.2026 ve 28.09.2026
Dikkat Edilmesi Gerekenler
"16 Eylül’de verilen her talimat gerçekleşmiş sayılır mı?"
Katılma paylarında talimat, verildiği anda değil, ilgili fiyat hesaplamasında gerçekleşir (III-52.1 sayılı Tebliğ m.14/5). SPK’nın 28.09.2026 tarihli açıklamasına göre yalnızca 16.09.2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilen talimatlar olağan işleyişe dahil edilmiş; bunlardan fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşemeyenler tasfiye esasları kapsamına alınmış, 17.09.2026 tarihinde iletilen tüm talimatlar ise iptal edilmiştir. Talimatın akıbeti; iletildiği tarih ve saate, fonun türüne ve TEFAS’a fiilen iletilip iletilmediğine göre belirlenir.
Alınacak Aksiyonlar
- Talimatın tarih ve saatini, işlem numarasını ve TEFAS’a iletilip iletilmediğini banka veya aracı kurumdan yazılı olarak teyit edin
- MKK e-Yatırımcı ekranında payların alt hesap bilgilerini kontrol edin
- Talimat ekran görüntülerini, dekontları, SMS ve e-posta bildirimlerini ve hesap ekstrelerini saklayın
- Gerçekleşmeyen iade talimatınız varsa fon borcu ve öncelikli ödemeye ilişkin KAP duyurularını takip edin
Özetle
- 16.09.2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilen talimatlar olağan işleyişe dahil edilmiştir.
- 17.09.2026 tarihinde verilen tüm talimatlar iptal edilmiş olup sahiplerine tasfiye bakiyesinden pay oranında ödeme yapılacaktır.
- 16.09.2026 ve öncesinde iletilip fonun temerrüdü veya fiyat açıklamaması nedeniyle gerçekleşemeyen talimatlar tasfiye esasları kapsamındadır; TEFAS’ta gerçekleştirilmemiş iade talimatları fon borcu olarak öncelikli ödenir.
- Fon borcunun hesaplanma esası ve dağıtım kuruluşlarının sorumluluğu, sürecin açık hukuki soruları arasındadır.
Serimizin III. bölümünde, tasfiye sürecinde yatırımcının hukuki konumunu ve bilgi alma hakkını ele alacağız.