Beyan Yükümlülükleri: Küresel ATV Beyannamesi, GIR ve Bildirim Formu
Pillar 2’de vergi ödemeseniz bile beyan yükümlülüğünüz olabilir. Formların hangisini kimin vereceği, uygulamanın en çok karıştırılan konusudur.
Neden Önemli?
Vergi doğmaması ile yükümlülük doğmaması aynı şey değildir. Kapsamdaki bir grubun Türkiye’deki bağlı işletmesi, hiç vergi ödemeyecek olsa dahi bildirim vermek durumunda kalabilir. Verilmeyen form, ödenmeyen vergiden daha kolay tespit edilir.
Dört Belge
Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi — Verginin tarh ve tahakkukunu sağlayan asıl beyanname.
Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Bilgi Beyannamesi (GIR) — Grubun yapısını, ülke bazlı hesaplamalarını, güvenli liman seçimlerini ve tamamlayıcı vergi sonuçlarını gösteren kapsamlı bilgi setidir. Belirli şartlarla grup adına yetkilendirilmiş bir işletme tarafından sunulabilir ve yürürlükteki bilgi değişimi düzenlemeleri çerçevesinde ülkeler arasında paylaşıma konu olabilir.
Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisine İlişkin Bildirim Formu — Kendisi mükellef olmayan ancak kapsamdaki gruba bağlı Türkiye’deki işletmelerin verdiği form.
Çok Uluslu İşletme Grubuna İlişkin Genel Bilgiler Formu — Bildirim formunun ekidir; grup yapısına ilişkin genel bilgileri içerir.
Bu belgelerin taslakları, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından 8 Nisan 2026’da Dijital Vergi Dairesi üzerinden mükelleflerin bilgisine sunulmuştur.
Takvim
2024 hesap dönemine ilişkin yerel beyanname süresi önce 31 Aralık 2025’ten 15 Ocak 2026’ya, ardından 28 Ocak 2026’ya uzatıldı. Küresel beyanname süresi ise 26 Haziran 2026 tarihli ve VUK-203/2026-9 sayılı Sirküler ile 30 Haziran 2026’dan 31 Temmuz 2026’ya taşındı.
Beyan Sorumluluğu Nasıl Dağıtılmalı?
Grup içinde bir işletmenin beyanı hazırlaması veya dışarıdan hizmet alınması, kanuni yükümlünün sorumluluğunu kendiliğinden devretmez. Türkiye’de birden fazla bağlı işletme bulunması hâlinde beyanı ve bilgi bildirimini üstlenecek işletme belirlenmeli; diğer işletmelerin kapsama dâhil edildiği ve verilerinin kontrol edildiği yazılı olarak teyit edilmelidir.
Bilgi beyannamesinin yabancı bir ülkede verilmesine güvenilecekse, o ülke ile Türkiye arasında ilgili dönem için yürürlükte bulunan nitelikli yetkili makam anlaşması ve fiilî bilgi değişimi imkânı kontrol edilmelidir. Anlaşmanın bulunmaması, bilginin zamanında paylaşılmaması veya yabancı beyannamenin Türkiye’deki tüm işletmeleri kapsamaması yerel bildirim yükümlülüğünü etkileyebilir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
"Beyanı grup merkezi hallediyor."
Grup merkezinin kendi ülkesinde bilgi beyannamesi sunması, Türkiye’deki işletmenin her durumda hiçbir işlem yapmayacağı anlamına gelmez. İlgili ülkeyle bilgi değişimine imkân veren yürürlükte bir anlaşmanın bulunması, bilgilerin Türkiye’ye aktarılması ve yerel bildirim şartları ayrıca kontrol edilmelidir. “Merkez hallediyordu” savunması, usulsüzlük cezası karşısında tek başına yeterli değildir.
Alınacak Aksiyonlar
- Türkiye’deki her grup şirketi için hangi belgeyi kimin vereceğini yazılı olarak belirleyin
- Dijital Vergi Dairesi erişim ve yetkilendirmelerini önceden tamamlayın
- 2025 hesap dönemi için takvimi şimdiden işletin — yerel beyan için 31 Aralık 2026 yaklaşıyor
- Süre uzatımlarına güvenmeyin; her yıl uzatma yapılacağının garantisi yoktur
- Grup merkezinden gelen bilgi beyannamesine güveniyorsanız, ilgili ülkeyle bilgi değişimi anlaşmasının yürürlükte olduğunu teyit edin
Sonuç
Beyan yükümlülüğünün kime ait olduğu ve hangi belgenin gerektiği grup yapısına göre değişir. Türkiye’deki her işletme için belge türü, sorumlu kişi, bilgi kaynağı, son tarih ve onay makamını gösteren yazılı bir yükümlülük haritası hazırlanması sürecin en önemli kontrollerinden biridir.