SPK'DAN YATIRIM FONLARINA İLİŞKİN REHBER DÜZENLEMESİNİN HAZIRLIK SÜRECİNE DAİR KAMUOYU AÇIKLAMASI

Sermaye Piyasası Kurulu (“SPK”/“Kurul”), 18 Eylül 2026 tarihli basın duyurusu ile 28 Ağustos 2026 tarihinde kamuya açıklanan Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber'de (“Rehber”) yapılan kapsamlı değişikliklerin hazırlık sürecine ilişkin ayrıntılı bir kronoloji paylaşmıştır. Duyuru, düzenlemenin gerekçesini, hangi kurumların görüşüne başvurulduğunu ve Rehber'i tamamlayan diğer tedbirleri ortaya koyması bakımından, portföy yönetim şirketleri ve fon yatırımcıları açısından önem taşımaktadır.

1. Düzenlemenin Çıkış Noktası: Fon Kaynaklı Olağandışı Fiyat Hareketleri

Duyuruda, 2025 yılının son çeyreğinde, başta serbest yatırım fonları ve para piyasası fonları olmak üzere belirli portföy yönetim şirketlerine (“PYŞ”) ait fonlar aracılığıyla, fiili dolaşım oranı düşük paylarda ekonomik gerçeklik ve şirketlerin temel finansal büyüklükleri ile açıklanamayacak fiyat hareketlerine neden olunduğunun gözlemlendiği belirtilmektedir.

2. Finansal İstikrar Komitesi Kararı ve Kurul Bünyesinde Çalışma Grubu

Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek başkanlığında toplanan 2 Aralık 2025 tarihli Finansal İstikrar Komitesi (“FİK”) toplantısında konu gündeme alınmış ve SPK tarafından alınabilecek makroihtiyati tedbirler bakımından tavsiye kararı verilmiştir. Bu karar sonrasında 3 Aralık 2025 tarihinde Kurul bünyesinde bir Çalışma Grubu oluşturulmuştur.

3. İlk Makroihtiyati Tedbir: Nitelikli Yatırımcı Eşiğinin 10 Milyon TL'ye Yükseltilmesi

Tedbirler kapsamında atılan ilk adım, 18 Aralık 2025 tarihinde, nitelikli yatırımcı şartlarında aranan 1 milyon TL tutarındaki finansal varlıklar toplamının 10 milyon TL'ye yükseltilmesi olmuştur. Bu değişiklik, serbest fonlara erişimi daraltarak yatırımcı profilini yeniden tanımlayan yapısal bir müdahale niteliğindedir.

4. Kurum Görüşleri ve Sektör İstişare Süreci

Duyuruda, Rehber Taslağı'nın geniş bir istişare sürecinden geçtiği vurgulanmaktadır:

• 15 Aralık 2025: Borsa İstanbul A.Ş. ve İstanbul Takas ve Saklama Bankası A.Ş.'den (“Takasbank”) görüş talep edilmesi.
• 28 Ocak 2026: Revize Taslağın Hazine ve Maliye Bakanlığı'na sunulması; Bakanlıkça 11 Şubat 2026 tarihinde sektör görüşleri alındıktan sonra yürürlüğe alınmasının bildirilmesi.
• 13 Şubat 2026: Taslağın Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (“TSPB”) aracılığıyla tüm sektörün görüşüne açılması.
• 18 Şubat 2026: Merkezi Kayıt Kuruluşu A.Ş.'den görüş talep edilmesi.

5. Rehber'i Tamamlayan İki Düzenleme

Süreç içerisinde TSPB ve Takasbank tarafından, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'nun (“TEFAS”) işleyişine ilişkin olarak, özellikle TEFAS Uygulama Esasları'ndaki netleştirme, takas ve alacak dağıtım esaslarının Rehber'in yayımından önce kapsamlı şekilde değiştirilmesi talep edilmiştir. Bu kapsamda hazırlanan TEFAS Uygulama Esasları 17 Haziran 2026 tarihinde Kurul tarafından onaylanmış ve 20 Temmuz 2026 tarihinde Takasbank tarafından uygulamaya alınmıştır.

Bunun yanında, 23 Temmuz 2026 tarihli Kurul kararı ile, yatırım fonu portföylerine dahil edilen ve Borsa'da işlem gören GYF ve/veya GSYF katılma paylarının 31 Temmuz 2026 tarihinden itibaren Borsa fiyatı yerine net aktif değer üzerinden değerlenmesine geçilmiştir. Kurul, bu düzenleme ile bazı fonların değerinin fiktif olarak hesaplanmasının önüne geçildiğini ifade etmektedir.

6. Rehber'in Amacı: Sistemik Riskin ve Manipülasyon İmkânının Sınırlandırılması

Ağustos 2026'da Borsa İstanbul, Takasbank ve MKK ile yapılan toplantıların ardından Rehber'e nihai şekli verilerek 28 Ağustos 2026 tarihinde kamuya duyurulmuştur. Duyuruda Rehber'in amacı; özellikle para piyasası fonları ile hisse senedi serbest fonlarının ilişkili taraflar arasında teminatsız borçlanma ve Borsa'da olağandışı fiyat hareketleri yoluyla oluşturdukları sistemik riskin finansal istikrara etkisini önlemek olarak açıklanmıştır. Düzenlemenin yatırımcı tasarrufunun korunması, güvenin sağlanması, fonlar üzerinden manipülasyon imkânının sınırlandırılması ve şeffaflığın artırılmasına yönelik hükümler içerdiği belirtilmektedir.

7. Geçiş Süreleri ve Kurul Gözetimi

Duyuruda, Rehber'e uyum için uygun geçiş süreleri tanındığı ve Rehber sonrası gelişmelerin her bir PYŞ bazında ve sektör genelinde Kurul tarafından titizlikle takip edilmeye devam edileceği ifade edilmiştir.

Açıklama, Rehber'in tekil bir düzenleme değil; nitelikli yatırımcı eşiğinin yükseltilmesi, TEFAS Uygulama Esasları'nın yeniden yapılandırılması ve GYF/GSYF değerleme esasının değiştirilmesi ile birlikte bütüncül bir makroihtiyati tedbir paketinin parçası olduğunu ortaya koymaktadır. Portföy yönetim şirketleri bakımından; ilişkili taraf işlemleri, teminatsız borçlanma yapıları, fiili dolaşım oranı düşük paylara ilişkin pozisyonlar ve fon portföy değerleme yöntemlerinin geçiş süreleri içinde gözden geçirilmesi ve iç kontrol ile risk yönetim sistemlerinin Rehber hükümleriyle uyumlu hale getirilmesi öncelikli konu başlıkları olarak öne çıkmaktadır.